Vraag & Antwoord

Door de jaren heen zijn mij heel veel vragen gesteld waar ik ook antwoord op heb gegeven. Een aantal hiervan heb ik opgenomen op deze gloednieuwe website.
Heb jij nog andere vragen? Mail me via het contactformulier, ik beloof je dat ik antwoord, en wie weet krijgt jouw vraag ook een plek op deze site!

1. Heb je een opleiding gedaan om schrijfster te worden ?
Nee, geen opleiding, autodidact, maar wel met hulp van heel goede redacteuren en uitgevers. Zonder hen had ik het echt niet gered.

2. Hoe kwam je op het idee om schrijfster te worden? Waren er andere mensen in je omgeving met een vergelijkbaar beroep?
Er was niemand in mijn omgeving met een vergelijkbaar beroep. Ik kom uit een onderwijzersgezin. Na de Havo ben ik dan ook naar de Pedagogische Academie gegaan om juf te worden, dat leek een logische keuze. Ik heb ook veel lesgeefbanen gehad. Pas rond mijn 38e ben ik verhalen en gedichten gaan schrijven. Twee jaar later kwam mijn eerste boek uit: ‘En dan was ik de prinses’. Dat boek is zelfs in vier talen vertaald (Engels, Amerikaans, Deens, Koreaans)!

3. Hoe oud was je toen je bedacht schrijfster te willen worden?
Zie vorige vraag. Als kind heb ik er wel eens aan gedacht, maar het was niet echt een heel bewuste droom van mij. Heel vroeger wilde ik actrice worden of zangeres, maar ook juf of verpleegster. Juf ben ik uiteindelijk geworden. En schrijfster, dus.

4. Met welke mensen heb je contact als u aan een boek werkt?
Ik hou altijd contact met mensen, of ik nou wel of niet schrijf.

5. Hoe komt je op ideeën voor een boek?
Die komen vanzelf binnenwaaien. Ik krijg ook ideeën door dingen die ik in kranten of tijdschriften lees. Televisie is ook een inspiratiebron en andere mensen (en hun verhalen) al helemaal. Het idee voor Mijn jaar in een tent heb ik bijvoorbeeld opgedaan door een krantenartikel over een meisje dat al een jaar in een tent in de achtertuin sliep. Dat basisidee heb ik gebruikt oor mijn boek.

6. Hoe begin je aan een boek? Schrijf je steekwoorden van ideeën op die je later uitwerkt, of ga je gewoon achter de computer zitten?
Ik begin met een eerste zin. Daar komt vanzelf een tweede zin achteraan. Voordat ik het weet heb ik een hoofdstuk. Daarna komt het echte denkwerk pas. Ik heb sowieso altijd overal opschrijfboekjes, schriften en kladblokken liggen om invallen en ideeën op te schrijven.

7. Maak je van te voren een hoofdstukindeling of komt dat vanzelf?
Nee, ik maak nooit een indeling, dat ontstaat allemaal vanzelf.

8. Hoeveel A4tjes moet je ongeveer schrijven om een goed boek te hebben?
Ik tel geen A4-tjes, maar woorden. Een 12+ boek heeft minimaal 35.000 woorden. Mijn dikste boek tot nu toe was ongeveer 80.000 woorden, mijn dunste 1200 (dat zijn altijd prentenboeken, die ik samen maak met illustratoren).

9. Weet je van te voren het einde van het boek, of bedenk je die ter plekke?
Soms weet ik het einde al vrij snel. Soms pas op het laatst.

10. Heb je naast boeken schrijven ook een ander beroep?
Ik heb veel andere beroepen gehad, zoals schoonheidsspecialiste, aerobics- en pilatesjuf, docente NT2, massagetherapeut en nog veel meer.  Momenteel ben ik naast schrijfster ook invaljuf op diverse scholen in Amsterdam – alleen losse dagen en altijd alleen met mijn eigen programma, dat sowieso met boeken en taal te maken heeft,

11. Is het wel eens voorgekomen dat je geen inspiratie had?
Er zijn zat momenten dat ik niet schrijf omdat ik in mijn hoofd op dingen moet broeden. Inspiratie komt trouwens vaak pas op het moment dat je jezelf dwingt achter de laptop te gaan zitten en je vingers op het toetsenbord zet. Ik heb overigens ook een aantal boeken geschreven samen met Pieter Feller (bijvoorbeeld Red De Olifant!, Meneer Victors Vreselijke Vertellingen en de Claratrilogie), en Pieter zit nooit verlegen om inspiratie, dus dat was heel praktisch!

12. Werk je fulltime of parttime?
Dat ligt ‘m eraan hoe je dat bekijkt: schrijfster ben je 24 uur per dag, of je nu achter je laptop zit of niet. In die zin kun je zeggen dat ik, ook gezien mijn andere werkzaamheden, fulltime werk.

13. Heb je een gemiddeld, hoog of laag inkomen?
Ik zou graag ‘hoog’ zeggen, maar dan lieg ik.

14. Wat vind je het leukste aan deze baan?
VRIJHEID. Inderdaad, met hoofdletters, want vrijheid is mijn grootste goed. Dat wil zeggen dat ik het echt heel erg fijn vind om mijn eigen tijd in te kunnen delen. Ik ben vrij gedisciplineerd, dus dat kan ik prima aan. Niemand hoeft mij achter mijn laptop te dwingen, dat doe ik gewoon zelf, en altijd met veel plezier.

15. Wat vind je het minst leuke aan deze baan?
Onzekere inkomsten en dat je met jezelf moet leuren. Mezelf verkopen vind ik niet leuk, ik heb liever dat anderen dat voor me doen. Maar als je schrijver bent, hoort dat er nu eenmaal bij.

16.  Hoe kom je aan een uitgever?
Dat kan op verschillende manieren. Zelf heb ik jaren geleden mijn eerste verhalen en gedichten naar meerdere uitgeverijen gestuurd en ben door iedereen afgewezen. Totdat een uitgeefster potentie in me zag en vroeg of ik een prinsessenboek wilde schrijven. Dat werd mijn eerste boek. Ik ben nog steeds heel erg dankbaar dat ik die kans heb gekregen.

Tegenwoordig heb je ook veel ‘gratis’ doe-het-zelf’-uitgeverijen. Dat zou ik niet gauw aanraden. Ieder boek heeft namelijk redactie nodig en dat krijg je daar niet, behalve als je ervoor betaalt en dan moet je nog maar afwachten of dat goed gebeurt. Daarnaast verkoop je je boeken dan alleen aan mensen die je kent, want het aanbod op de boekenmarkt is zo gigantisch groot dat de reguliere boekhandel ze meestal niet inkoopt. Uiteraard zijn er ook uitzonderingen in dit verhaal.

17. Hoe wordt de voorkant van een boek gemaakt? Werk je daar zelf aan mee?
Dat regelt de uitgeverij. Tegenwoordig heb ik daar bij mijn uitgeverijen gelukkig veel inspraak in, dat is ook weleens anders geweest.

18. Schrijf je ook zelf de achterkant van een boek of doet iemand anders dat?
Dat doe ik zelf en daarna wordt het geredigeerd (en soms ingekort en ingedikt).

19.  Voor welke doelgroep schrijf je het liefst?
Dat is per periode anders. Mijn eerste boeken waren voor jonge kinderen. Langzamerhand ben ik voor een steeds iets oudere doelgroep gaan schrijven. Ontdekt! was mijn eerste 12+ boek. Maar de laatste jaren hertaal ik ook graag klassiekers, dat wil zeggen dat ik beroemde oude boeken opfris en in een nieuw jasje steek. Dat doe ik voor alle leeftijden, voor 8+, maar ook voor 15+. Zo heb ik voor 6+ De kleine prins van Antoine de Saint-Exupérie opnieuw verteld, maar voor 15+ Romeo & Julia, het beroemde toneelstuk van William Shakespeare, dat ik heb omgezet in romanvorm. Ik vond het allebei even fijn om te doen!

20. Heb je weleens gehad dat je heel erg tevreden was over een boek, en dat de uitgever het maar niets vond?
Ja, hoor. Soms heeft de uitgever gelijk, maar niet altijd, het blijft ook een kwestie van smaak.

21. Op welk boek ben je het meest trots? Hoe komt dat? Is dat boek ook het meest verkocht, heeft het een prijs gewonnen of heeft het een andere reden?
Sommige boeken verkopen heel goed, andere helemaal niet, ik word nooit ergens voor genomineerd en heb ook nog nooit een prijs gewonnen. Maar ik ben op AL mijn boeken even trots, allemaal om een andere reden. Op mijn debuut ben ik heel trots omdat het mijn allereerste boek was. Op de Stephserie ben ik heel trots omdat daar veel verhalen in staan die mijn dochter heeft meegemaakt en ik enorm trots ben op mijn dochter, en op haar kracht en doorzettingsvermogen. Maar ik ben net zo trots op mijn hertaling van Alleen op de wereld, omdat ik er niet voor ben gevraagd, maar het zelf heb bedacht en er ook zelf een uitgever voor heb gevonden. Zo is het tot nu toe trouwens met al mijn hertalingen gegaan (behalve met Mary Poppins, wat meer en vertaling dan een hertaling is). Op eigen kracht iets voor elkaar krijgen, is heel fijn.

22. Laat je je boeken eerst lezen aan bijvoorbeeld vrienden of familie voordat je het naar de uitgever stuurt?
Vaak wel, maar niet altijd. Soms aan mijn man (die heel kritisch is), soms aan mijn dochter, soms aan andere proeflezers.

23. Heb je weleens  gehad dat je met een verhaal begon, en het halverwege opeens helemaal geen leuk verhaal meer vond?
Ja hoor, vaak genoeg. Dan stop ik ermee. Soms ga ik er later toch mee door, andere keren blijft het gewoon in de digitale la liggen.

24. Laat je je ook inspireren door familieleden of vrienden?
Ik laat me altijd inspireren door verhalen van anderen, zonder die verhalen kan ik niet schrijven. De Stephserie is gebaseerd op verhalen die mijn dochter heeft meegemaakt,  evenals Star Beach. Mijn 12+ boek Over van alles, maar vooral over de liefde is deels autobiografisch (gaat deels over mijn eigen vader…).  In Loek de blindengeleidehond staan allemaal waar gebeurde verhalen die een blinde vrouw mij heeft verteld, de boekjes over Minou heb ik geschreven toen ik kleuterjuf was, Floep gaat over het leven en sterven van een hond, die een mix is van de twee honden die wij zelf hebben gehad. Dat zijn allemaal boeken die helaas niet meer in de winkel te koop zijn, maar om wat voorbeelden te geven. En je ziet: ook je eigen leven kan dus een grote bron van inspiratie zijn.

25. Over welk onderwerp je het liefst nog een boek willen schrijven?
O, zoveel… Tegelijkertijd denk ik weleens dat er misschien een dag komt dat ik helemaal niet meer schrijf en totaal iets anders ga doen. Daar maak ik me nu niet druk over, ik zie het wel, dat soort dingen kun je toch niet plannen. Je weet van tevoren niet wat er allemaal op je pad komt en hoe je je als mens ontwikkelt.

26. Zou je het leuk vinden als je boeken verfilmd worden?
Ja en nee. Ja, omdat dat goed is voor je naamsbekendheid en dus ook voor de verkoop van je boeken, nee, omdat filmmakers soms een heel ander beeld hebben bij een boek dan jijzelf, en ze er iets van kunnen maken wat jij afschuwelijk vindt…

27. Als je zelf schrijver wilt worden, wat zijn dan de belangrijkste eigenschappen die je nodig hebt?
De belangrijkste eigenschap die ik daar zelf voor nodig heb gehad is doorzettingsvermogen en ik denk dat dat voor de meeste mensen in creatieve beroepen geldt. Ten tweede moet je heel goed tegen kritiek leren kunnen, daar leer je beter van schrijven en je wordt er ook als mens sterker van. Je kunt het namelijk niet iedereen naar de zin maken en er zullen altijd mensen zijn die vinden dat je er niks van bakt. Soms schrijven mensen op sites ook lelijke dingen over je boeken en het is handig als je je daar niet te veel door laat beïnvloeden. Dat deed ik in het begin wel, ik trok me negatieve kritiek erg aan. Intussen weet ik dat het een kwestie van smaken verschillen is. Ook J.K. Rowling heeft niet alleen maar fans.